Bergen/Egmonden/Schoorl

Bladaarde maken

Zo maak je gratis aarde van herfstblad

tekst Edwin Oden

Bladaarde maken is een van de goedkoopste manieren om zelf goede kweekaarde te krijgen. Tuinexpert Jos Timmermans gebruikt bladaarde voor al zijn planten. Planten die erin groeien, bouwen sterke wortels op, zonder te worden vetgemest. Zodra je ze in de volle grond zet, krijgen ze een enorme boost. Ook fijn: bladaarde maak je nagenoeg gratis en het is erg simpel. Bladaarde is arm aan voedingsstoffen, en dat is precies de bedoeling. Planten die erin groeien, bouwen sterke wortels op, zonder te worden vetgemest. Zodra ze daarna de volle tuingrond in gaan, krijgen ze een enorme boost. Je ziet ze in een paar weken verdubbelen in omvang.

Wat heb je nodig voor bladaarde?

Om bladaarde te maken heb je vooral veel blad nodig, het liefst van verschillende boomsoorten. "Variatie maakt de beste aarde," zegt Jos. "We krijgen tientallen kubieke meters herfstblad van gemeenten die het anders afvoeren. Je kunt ook gewoon bij de buren om hun blad vragen."

Let op: gebruik geen taxus- of coniferenblad. Dat bevat toxische stoffen en hoort niet in je bladaarde thuis.

Bladaarde maken: zo maak je gratis aarde van herfstbladBlad van verschillende soorten maakt de beste aarde

Bladaarde maken in 4 stappen

Stap 1: blad ophopen

Gooi het blad op een hoop. Een kooitje van gaas kan, maar is niet nodig. Hoe groter de hoop, hoe sneller het verteringsproces op gang komt. Een compostbak werkt ook en versnelt het broeiproces.
Stap 2: vochtig houden

Blad moet vochtig blijven om te verteren – droog blad verteert nauwelijks. Dek de hoop in droge periodes af met een waterdoorlatend doek, of sproei hem af en toe nat.
Stap 3: met rust laten

Na zes maanden tot een jaar heeft het bodemleven zijn werk gedaan: het blad is omgezet in donkere, kruimelige bladaarde. Ter indicatie: van een hoop blad van 15 kuub blijft na een jaar zo'n 7 à 8 kuub bladaarde over.
Stap 4: zeven voor gebruik als zaaigrond

Wil je de bladaarde gebruiken als zaaigrond, zeef dan eerst de grove takjes eruit. Ga je grotere planten oppotten? Dan is zeven niet nodig.

Waarom is bladaarde zo goed voor je tuin?

Anders dan gewone compost is bladaarde niet te rijk. Reguliere compost kun je ook goed zelf maken, maar gebruik je spaarzaam: die bevat vaak te veel voedingsstoffen, wat jonge wortels kan beschadigen. Bladaarde is juist een rustig, voedingsarm medium dat worteling stimuleert zonder de plant op te jagen.

Jos gebruikt bladaarde ook als winterdekking over zijn tuinbedden. Dat heeft drie voordelen:

  • het houdt de bodem warm
  • het voorkomt erosie
  • het remt de kieming van onkruidzaad, doordat er geen licht bij de grond komt

Tip: "In een nat voorjaar moet je wel even opletten," waarschuwt Jos. "Bladaarde is dan een geliefde schuilplek voor slakken. Haal het op tijd weg, voordat jonge, kwetsbare plantjes omhoogkomen."

Bladaarde maken: zo maak je gratis aarde van herfstbladBladaarde is ook goed te gebruiken als winterdekking

Haal blad wél van het gazon

Terwijl blad tussen je vaste planten en struiken ook als natuurlijke mulch mag blijven liggen, ligt dat op het gazon anders. Een dikke laag blad houdt daar het licht tegen, waardoor het gras verstikt en er lelijke kale plekken ontstaan. Hark het blad daarom regelmatig van het gazon af en gebruik het meteen tussen de planten of voor je bladaardehoop.